Nu AI en temp tracks steeds vaker de toon zetten en creatieve keuzes beïnvloeden, is het zoeken naar ruimte voor echte, originele scores. Tijdens BMIM Special 2025 kwamen vier music professionals samen om die vraag onder de loep te nemen: componist Nainita Desai, music supervisor Francesca Barone, creative director Jacob Wiltshire (PUSHER), en componist/artiest Tessa Rose Jackson. Een boeiend en open gesprek waarin menselijkheid, samenwerking én AI volop ter sprake kwamen.
Originaliteit is geen toeval, maar een bewuste keuze
De panelleden waren het erover eens: originele muziek ontstaat niet uit het niets. Het is het resultaat van scherpe keuzes, intuïtieve reacties op beeld én samenwerking met regisseurs, editors of creatives die het verhaal écht durven laten klinken. Nainita Desai: “Als componist moet je jezelf telkens opnieuw afvragen: wat heeft dit verhaal nodig dat nog niet is gezegd? Dan moet je durven afwijken van het voor de hand liggende.” Voor Nainita Desai ligt de magie in het onverwachte: muziek die niet illustreert, maar toevoegt.
AI als hulpmiddel, niet als handtekening
AI kwam uitgebreid ter sprake. Niet als bedreiging, maar als realiteit, en in sommige gevallen als bruikbaar gereedschap. Toch waren de sprekers kritisch. Jacob Wiltshire noemde AI handig in de ‘previewfase’: “Je kunt snel een sfeer simuleren of een muzikale richting schetsen. Maar dat is niet hetzelfde als het échte werk.” Voor PUSHER, dat actief is in trailers en reclame, is snelheid belangrijk, maar nooit ten koste van kwaliteit. “AI kan af en toe een shortcut zijn, maar het blijft de menselijke maker die betekenis en verfijning aanbrengt.”
AI kan af en toe een shortcut zijn, maar het blijft de menselijke maker die betekenis en verfijning aanbrengt.
Francesca Barone voegde daaraan toe dat originaliteit vaak ontstaat in de samenwerking zelf. “AI kan je workflow versnellen, maar het gesprek tussen regisseur, supervisor en componist is wat de score uniek maakt. Dat kun je niet automatiseren.” Als supervisor ziet zij ook het gevaar van eenvormigheid. “Veel muziek klinkt hetzelfde omdat we steeds dezelfde referenties herhalen. Juist nu moeten we makers stimuleren om hun eigen signatuur te volgen.”
Het persoonlijke als motor
Voor Tessa Rose Jackson is authenticiteit geen strategie, maar noodzaak. Ze vertelde hoe ze bij elke opdracht zoekt naar een persoonlijke ingang: een emotie, een kleur, een herinnering. “Ik begin vaak met iets wat niks met muziek te maken heeft. Een geur. Een sfeer. Iets dat me raakt. Dáár begint de sound.”
Bij haar werk aan de game Life is Strange: Double Exposure liet ze zien hoe je als componist midden in het verhaal moet staan en tegelijk iets unieks moet inbrengen. “Uiteindelijk wil ik iets maken dat voelt als een stem, niet als een afdruk.”
Samenwerken = durven luisteren
Een belangrijk inzicht uit het gesprek: creativiteit floreert in dialoog. Nainita Desai benadrukte hoe belangrijk het is om als componist open te staan voor input, zonder jezelf te verliezen. “Soms zit de echte originaliteit juist in het compromis: iets nieuws ontstaat als je werelden mixt.”
Francesca Barone pleitte ervoor om componisten eerder in het proces te betrekken, nog voordat beeld of montage vaststaat. “Dan kun je écht mee vormgeven aan de toon van het verhaal, in plaats van iets in te vullen wat al bepaald is.”
De echte uitdaging: durven afwijken
Waar AI efficiëntie biedt, biedt originaliteit verrassing. En dat vereist lef. Jacob Wiltshire merkte op dat opdrachtgevers steeds vaker vragen om ‘iets anders’, maar dan wél veilig. “Het is onze taak om die ruimte te creëren: waar anders klinken geen risico is, maar een meerwaarde.” Francesca sloot af met een oproep: “Originaliteit is geen luxe. Het is wat muziek relevant maakt. Als je écht iets wilt raken, dan moet je soms tegen de stroom in componeren.” Tessa Rose Jackson voegde daaraan toe:
Originaliteit gaat niet over iets nieuws verzinnen. Het gaat over iets echts maken. Iets wat je voelt.
Panel report Scoring Originality
Tekst: Marije van Zoest
Foto’s: Birgit Bijl